YBÄT - Xã VÄ©nh Kiên, huyện Yên Bình (Yên Bái) là xã thuần nông. Toà n xã có 1.330 há»™ vá»›i 1.060 há»™i viên nông dân. Do dân số đông nên việc tuyên truyá»n giáo dục chÃnh trị, tư tưởng cho há»™i viên gặp không Ãt khó khăn, nhất là trên lÄ©nh vá»±c Ä‘á»i sống, xã há»™i. Vì váºy, năm 2005 trở vá» trước, tình trạng sinh con thứ 3 vẫn còn phổ biến, bình quân má»—i năm có 10-15 há»™ sinh con thứ 3.
Bên cạnh đó, tá»· lệ trẻ em đến trưá»ng rất thấp bởi quan niệm: “Có Ä‘i há»c cÅ©ng không là m được gì, cÅ©ng không xin được Ä‘i đâu và chỉ cần Ä‘á»c thông viết thạo là đủ†nên tình trạng trẻ em bá» há»c hà ng năm chiếm tá»· lệ khá cao.
Trước những khó khăn đó, anh Nguyá»…n Trà Thức - Chi há»™i trưởng Chi Há»™i Nông dân thôn Tranh Yên luôn trăn trở là m gì để giảm tá»· lệ sinh con thứ 3? Sau khi được táºp huấn vá» công tác dân số, kế hoạch hóa gia đình (DS/KHHGÄ) ở huyện, anh Thức đã suy nghÄ©, tìm cách tốt nhất để truyên truyá»n cho há»™i viên nông dân DS/KHHGÄ, giúp há» hiểu rằng, chỉ có gia đình Ãt con má»›i no ấm, hạnh phúc. Thông qua các buổi sinh hoạt Há»™i, sinh hoạt Äoà n thanh niên cá»§a thôn, phát huy vai trò tiên phong cá»§a các đồng chà trong Ban chấp hà nh Chi há»™i, thanh niên trong chi Ä‘oà n váºn động gia đình, ngưá»i thân nên sinh đẻ có kế hoạch và váºn động má»i ngưá»i dân là m tốt công tác DS/KHHGÄ. Anh còn cùng vá»›i cán bá»™ dân số xã xuống các há»™ sinh đẻ nhiá»u con, các há»™ có nguy cÆ¡ sinh con thứ 3 để giải thÃch việc đẻ nhiá»u con sẽ gặp nhiá»u khó khăn, nhất là vá» kinh tế. "Mưa dầm thấm lâu", tuyên truyá»n mãi rồi ngưá»i dân cÅ©ng nháºn thức được vấn Ä‘á».
Anh Äà m Quang Biên, ở thôn Tranh Yên tâm sá»±: “Mình sinh được hai cô con gái rồi có ý định sinh thêm thằng cu nữa cho "có nếp có tẻ" nhưng nhá» anh Thức và cán bá»™ dân số đến phân tÃch việc sinh đẻ nhiá»u là không có lợi và vi phạm Pháp lệnh Dân số nên mình không sinh con thứ 3 nữaâ€.
Cùng vá»›i việc tuyên truyá»n cho ngưá»i dân thá»±c hiện tốt chÃnh sách DS/KHHGÄ, Nguyá»…n Trà Thức còn phối hợp vá»›i Äoà n thanh niên, Há»™i Phụ nữ, Há»™i Cá»±u chiến binh đến từng há»™ có con bá» há»c để tuyên truyá»n váºn động, giải thÃch việc bá» há»c sẽ ảnh hưởng rất lá»›n tá»›i tương lai, không kiến thức, không hiểu biết vá» xã há»™i, đặc biệt là trong cách thức sản xuất nông nghiệp…
Tuyên truyá»n trá»±c tiếp và gián tiếp đến các đối tượng nên các há»™ có con em bá» há»c đã nháºn ra ý nghÄ©a cá»§a việc há»c. Anh Hoà ng Văn Äức, ở thôn Tranh Yên có con há»c lá»›p 3 có ý định cho con nghỉ há»c ở nhà giúp đỡ bố mẹ, nhưng nhá» sá»± váºn động và giải thÃch kịp thá»i cá»§a anh Thức nên anh Äức đã cho con tiếp tục há»c. Vá»›i những việc là m thiết thá»±c, không quản khó khăn, từ năm 2005 - 2009, tình trạng trẻ em bá» há»c ở thôn Tranh Yên, xã VÄ©nh Kiên đã chấm dứt. Há»c sinh đến lá»›p đạt tá»· lệ cao, hiện toà n xã có 173 cháu Ä‘i há»c mầm non, 441 em há»c tiểu há»c, 397 em há»c trung há»c cÆ¡ sở, 283 em há»c trung há»c phổ thông, 25 em theo há»c các trưá»ng trung cấp, 13 em há»c cao đẳng và 8 em há»c đại há»c.
Không dừng lại ở đó, để tạo Ä‘iệu kiện thuáºn lợi cho con em Ä‘i há»c, Nguyá»…n Trà Thức đã mạnh dạn cùng vá»›i các há»™i viên nông dân và các ban, ngà nh, Ä‘oà n thể trong xã váºn động nhân dân là m đưá»ng bê tông. Vá»›i phương châm "Nhà nước và nhân cùng là m", từ năm 2005 đến nay, toà n xã đã là m 4,5 km đưá»ng bê tông liên thôn, sá»a chữa, là m má»›i 35 km đưá»ng liên thôn, liên xã.
Trong vai trò cá»§a má»™t chi há»™i trưởng, á»§y viên Ban chấp hà nh Há»™i Nông dân xã, trong những năm qua, Nguyá»…n Trà Thức đã góp phần là m thay đổi diện mạo nông thôn VÄ©nh Kiên. Äến nay, tá»· lệ há»™ nghèo còn 4,5%, 93% số há»™ có các phương tiện nghe nhìn, 13/15 thôn có há»™i trưá»ng thôn, 6/15 là ng được công nháºn là ng văn hóa, xã không có ngưá»i sinh con thứ 3, không có con em trong độ tuổi đến trưá»ng bá» há»c giữa chừng. Anh xứng đáng là má»™t Chi há»™i trưởng Há»™i Nông dân năng động. Vinh dá»± hÆ¡n khi anh được UBND tỉnh tặng bằng khen vì đã có thà nh tÃch xuất sắc trong sản xuất, giúp nhau xóa đói giảm nghèo.
Hà Tĩnh