Triển khai dự án, Trạm Tấu lựa chọn và xây dựng được 8 ha mô hình canh tác bền vững trên đất nương rẫy kết hợp chăn nuôi đại gia súc với 8 hộ gia đình ở thôn Tấu Dưới, xã Trạm Tấu tham gia. Mô hình được xây dựng với việc bố trí  trồng 1.500 cây Tô Hạp ở phía trên đỉnh đồi; lúa nương bố trí chia lô, giữa các lô bố trí băng chống xói mòn bằng cỏ Decumben, phần chân đồi trồng cây ăn quả có giá trị kinh tế cao như: Nhãn, Vải. Dự án nuôi 2 con bò đực giống Lai sind F₁ và 35 con bò cái sinh sản theo hướng bán chăn thả, chế biến phân bón tại chỗ phục vụ cho thâm canh cây trồng.

Sau 1 năm thực hiện,  trên diện tích 3,5 ha, lúa đã cho năng suất 22,86 tạ, cao hơn năng suất trung bình toàn huyện 10,94 t ạ/ha, 02 ha cỏ Decumben sinh trưởng phát triển tốt, năng suất trung bình lứa đầu đạt 90 tấn/ha, năng suất trung bình lứa 2 đạt 65 tấn/ha, 1 ha cây lâm nghiệp và 1,5 ha cây ăn quả có tỷ lệ sống từ 80 – 90% và phát triển tương đối tốt.  Hiện tại, đã có 7 bò cái sinh sản được 7 bê con, dự kiến tháng 7 – 8 năm 2008 sẽ có thêm 8 -10 bê con ra đời.

Với tổng kinh phí là 597 triệu 680 ngàn đồng đầu tư, trong đó: Kinh phí ngân sách sự nghiệp khoa học Trung ương là 310 triệu đồng, kinh phí sự nghiệp khoa học địa phương: 100 triệu đồng và kinh phí do dân tự đóng góp là 187,68 triệu đồng. Dự án do Trung tâm ƯDTB Khoa học - Công nghệ tỉnh Yên Bái thực hiện và chuyển giao công nghệ.

Mô hình đã giúp 8 hộ dân trực tiếp tham gia và nhiều hộ dân trong khu vực nắm bắt được quy trình gieo cấy lúa nương, trồng cỏ, trồng cây lâm nghiệp, cây ăn quả trên đất dốc, góp phần nâng cao hệ số sử dụng đất, hạn chế tình trạng đốt nương làm rẫy, chặt phá rừng, ổn định cuộc sống, nâng cao thu nhập cho người dân. Mô hình giúp người dân nắm vững giải pháp canh tác bền vững trong điều kiện đất sản xuất chủ yếu là đất dốc, đặc biệt, dự án góp phần làm giảm đáng kể tình trạng rửa trôi, xói mòn đất và tăng thời gian sử dụng đất một cách có hiệu quả…

Mô hình xây dựng đã xác định được tính bền vững, ổn định và nâng cao năng suất của lúa nương trong phương thức canh tác nông lâm kết hợp. Việc xây dựng mô hình đã chuyển đổi cơ bản nhận thức của đồng bào Mông chuyển từ hình thức canh tác theo lối quảng canh và thả rông gia súc sang hình thức canh tác thâm canh bền vững và chăn nuôi gia súc theo hướng bán chăn thả.

Khánh Linh